Kafkas Halkları’na uygulanan soykırım ve sürgünün 151. Yılı çeşitli açıklamalar ve etkinliklerle yad edildi.
Kamalak’ın Açıklaması: çerkes Ve Kafkas Halkları Zulme Ve İşgale Kahramanca Direndi
Tam 151 yıldır kanayan bir yara olarak duran 21 Mayıs 1864 büyük çerkes Sürgünü’nün 151. yıl dönümünde Saadet Partisi Genel Başkanı Prof. Dr. Mustafa Kamalak bir açıklama yaptı.
çerkeslerin 1864 yılında büyük bir zulüm,soykırım ve sürgüne maruz kaldıklarını kaydeden Kamalak, “çerkeslerin ve Kafkas halklarının zulme ve işgale karşı verdikleri kahramanca mücadeleyi unutmamız asla mümkün değildir” dedi.
Tarihin en eski dönemlerinden beri yaşadıkları Kafkasya’da büyük bir geçmişe sahip çerkesler ve Kafkas halklarının, yüzyıllarca süren onurlu bir direnişe rağmen,emperyalist devletlerin ve çarlık Rusya’sının hak hukuk tanımaz politikaları ve sinsi hedefleri doğrultusunda sürgün ve soykırıma uğratılarak Kafkasyadan koparıldıklarını kaydetti.
“Rus zulmü ve vahşeti karşısında şehit olan, Kafkasyalı kardeşlerimizin kanlarının boşa akmadığını, Kafkas halklarının bugün Rusya’da verdikleri mücadele bizlere hatırlatmakta,ve soykırımı, sürgünü ve zulmü bir kez daha gözlerimizin önüne sermektedir” diyen Kamalak, bu onurlu ve kahraman insanların, sürgün sonrası sadece yürekleriyle geldikleri ülkelerde yeni bir hayat kurana kadar çok büyük zorluklar yaşadığını vurguladı.
KöKENLERİMİZ FARKLI, MAYAMIZ İSLAM!
Kamalak mesajını şu görüşlere yer verdi:“Türkiye’de yaşayan çerkes kardeşlerimiz, diğer etnik kökene sahip olan kardeşlerimizle birlikte bu vatan için kanıyla canıyla hizmet etmişlerdir. Biz Saadet Partisi ve Milli Görüş olarak şunun bütün cihana ilan ediyoruz!
Türkiye’de yaşayan 77 milyon kardeştir. Etnik kökeni ne olursa olsun bizim mayamızda İslam vardır, İslam kardeşliği vardır. Yine etnik kökeni ne olursa olsun, bir ve beraber çarpan yüreklerimiz, zulmün, sömürünün, sürgünün olmadığı Yeni Bir Dünya’yı mutlaka kuracaktır. Bu duygularla, ”Büyük sürgün”ün yıldönümünde çerkes kardeşlerimizin acılarını paylaşıyor, bu tür felaketlerin bir daha yaşanmamasını diliyoruz”
Çerkez Sürgünü Anıtı Hizmete Açıldı
İzmit Belediyesi milli ve manevi değerlere sahip çıkmaya devam ediyor.
Yahya Kaptan Anıtı, çanakkale Kınalı Asker Parkı, Sarıkamış Şehitler Anıtı, Muhsin Yazıcıoğlu ve Görev Şehitleri Anıtı, Kore ve Kıbrıs Şehitler Anıtı, Servetiye Siperlerinin gün yüzüne çıkarılması, Mübadele Anıtı, Hocalı Şehitler Anıtı gibi bir çok projeyi hayata geçiren İzmit Belediyesi, Başkan Doğan’ın isteği ile Rusların çerkezlere yaptıkları zulmün unutulmaması için de çerkez Sürgün Anıtı’nı hizmete açtı.
Fevziye Parkı’nda yapılan anıtın açılışına Ak Parti Kocaeli Milletvekili Zeki Aygün, Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanvekili Zekeriya özak, İzmit Belediye Başkanı Nevzat Doğan, Kocaeli Kafkas Kültür Derneği Başkanı Erdal çatan, Kocaeli Dostluk Kulübü Başkanı Nalan özkan Gürsoy ve çok sayıda Kafkas kökenli vatandaş katıldı.
çerkez Sürgünü Anıtı’nın açılışında konuşan İzmit Belediye Başkanı Dr. Nevzat Doğan, “Burada anılarını hatırladığımızda yüreğimizi burkacak, ama bir anlamda da geleceğe daha bilinçli yürümemizi ve daha bilinçli nesiller yetiştirmemize vesile olacak bir anıtın açılışını yapıyoruz. Kocaeli’nde böyle bir anıtı ilk kez biz açıyoruz. Geçmişine sahip çıkmayanların geleceğinin olması mümkün değildir. Atasına, dedesine sahip çıkmayanlar, geleceğe emin adımlarla yürüyemez. Büyük milletler, büyük devletler böyle büyük millet ve devlet olur. Geçmişimizi unutmayacağız. O olayları gelecek nesillere iyi öğreteceğiz. çerkes kardeşlerimiz yıllarca koskoca çarlık Rusya’sına karşı mertçe, delikanlıca, göğüs göğüse, omuz omuza mücadele vermişlerdir. çarlık Rusya’sı bir milleti yok etmeye çalıştı. çerkeslerin bizim milletimizin bir parçası olmasından, hemşerimiz olmalarından hep gurur duydum. Hepimiz artık Türkiye Cumhuriyeti devletinin asli üyeleri ve sahipleriyiz. Bu ülke, bu bayrak için şimdiye kadar olduğu gibi bundan sonra da omuz omuza mücadelemizi sürdüreceğiz. Bu olayları da unutmayacağız. çocuklarımıza tarihimizi anlatacağız. Kültürümüzü hiç kaybetmeyeceğiz. Hep birlikte güçlü Türkiye olmaya devam edeceğiz.” dedi.
Kafkas Kültür Derneği Başkanı Erdal çatal da yaptığı konuşmada geçmişlerine ve tarihlerine sahip çıktıklarını belirterek, “Kuzey Kafkasya’dan sürülen çerkezler dünyanın dört bir yanına yayıldığı gibi bizler de Kocaeli’ne gelip burasını vatan edindik. Belediye Başkanıma böyle anlamı bir eseri kazandırdığı için ne kadar teşekkür etsek azdır” şeklinde konuştu.
HDP: çerkeslerin hakları tanınsın
HDP, 151 yıl önce yurtlarından sürgün edilen çerkes halkının acılarına ortak olduğunu ifade ederek, “çerkes halkının talepleri artık karşılık bulması gerekmektedir. çerkes halkının talepleri taleplerimizdir” dedi
HDP çerkes halkının, çarlık Rusyası tarafından yurtlarından sürgün edilmesinin 151’inci yılı dolayısıyla yazılı bir açıklama yaptı.
“151 yıl önce çarlık Rusyası tarafından yurtlarından sürülen ve dünyanın dört bir yanına dağılmak zorunda kalan çerkes halkının acılarını unutmuyoruz” ifadelerine yer verilen açıklamada, çerkeslere ilişkin talepler şöyle sıralandı: “Rusya Federasyonu çerkeslerden özür dilemeli, çerkes halkının tarihsel anayurduna dönebilmesi için yasal zemin sağlanmalıdır. Türkiye’deki diğer halklar gibi, çerkeslere yönelik inkar ve asimilasyon politikalarına son verilmeli. Başta anadilinde eğitim hakları olmak üzere kültürel hakları tanınmalıdır. Okul kitaplarındaki çerkes halkı ile ilgili ayrımcı ve ırkçı ifadeler temizlenmelidir.”
Mahir ünal: “1864 çerkes sürgünü, derin acıların tarihidir”
AK Parti Grup Başkanvekili Mahir ünal, çerkes sürgününün 151.yıldönümü dolayısıyla mesaj yayınladı.
AK Parti Grup Başkanvekili Mahir ünal, çerkes sürgününün 151.yıldönümü dolayısıyla yayınladığı mesajında, “Anavatanlarından koparılıp, yüreklerinin bir parçası hep Elfruz Dağının eteklerinde kalan, güzel insanlar diyarı köklü tüm çerkes kardeşlerimizi sürgünün 151. yılında saygıyla selamlıyoruz” ifadelerini kullandı.
çerkeslerin, şehitleri, kahramanlıkları ve azimleri ile Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucu unsuru olduklarına işaret eden AK Parti Grup Başkanvekili Mahir ünal, “çerkes kardeşlerimiz, Anadolu insanına ‘vatansızlığın’ nasıl acılara, sürgünlere, kayıplara, perişanlıklara sebebiyet verdiğini bizzat gösterip, öğrettiler” dedi.
ünal, şunları söyledi: “1864 yılında toplu sürgünler, sandallarla hatta sallarla Kuzey Karadeniz’in hırçın sularına çoluk çocuk gönderilen Kafkas muhacirleri çok büyük acılarla o dönemin Osmanlı coğrafyasına 3/2 kayıplarla ulaşabildiler. Sandalların taşıyamayacağı kadar insanın bindirilip, denize ölüme gönderilen bu kardeşlerimizin yaşlılarının nesilleri sürsün, gençler ve çocuklar kurtulsun diye kendilerini sulara bırakma hikâyeleri aslında çerkeslerin nasıl bir ruh, kişilik ve fedakârlıklarla Anadolu ve Balkan İslam coğrafyasına ulaştıklarının küçük bir ipucudur.
Ulaştıkları Osmanlı toprakları da aslında çok da sakin değildi. Hiç umutlarını kaybetmediler. 10 yıllardır süren savaşlardan yorgun düşmüş Anadolu insanına ‘vatansızlığın’ nasıl acılara, sürgünlere, kayıplara, perişanlıklara sebebiyet verdiğini bizzat gösterip, öğrettiler. çerkesler yaşadığımız toprakların İslamlaşmasını, sürgünün ardında getirdikleri hikayelerle Anadolu ve Balkanlara ‘millet’ bilincimizi yeniden aşıladılar. Kafkas Kartalı İmam Şeyh Şamil, Hacı Murat, İmam Mansur’un hayatlarından kesitler, hikayeler dilden dile hafızalarımızdadır.”
çerkeslerin, Anadolu’da en fazla şehit veren halklardan biri olduğuna vurgu yapan AK Parti Grup Başkanvekili Mahir ünal, “Adige, Kabardey, Oset, Abhaz, Abzeh, çeçen kardeşlerimiz Osmanlı İmparatorluğunun birçok yerine iskân edildiler. Yeni yurtlarının yılmaz savunucusu oldular. Kendilerini bağrına basan bu toprakların kavgasına ortak olmakta hiç tereddüt göstermedikleri gibi I. Cihan savaşının her cephesinde ve İstiklal Savaşı’nın önemli kahramanlarının isimleri oldular. Kahramanmaraş istiklalinde Arslan Bey, Rauf Orbay gibi çok önemli kahramanları çıkardıkları gibi Anadolu’daki kısa tarihlerinde en fazla şehit veren halk olarak, cesur, dirayetli duruşlarıyla milletimizin varlık savaşına can ve kanlarıyla güç kattılar. Dünyanın egemen güçlerinin milletimizi boğmaya çalıştığı buhran dönemlerinde çerkes kardeşlerimiz şehitleri, kahramanlıkları, azimleri ile yeni Türkiye Cumhuriyetinin kurucu unsuru oldular. Bizler bunu Kahramanmaraş’ın istiklal mücadelesinde Aslanbeğ’in şahsı manevisinde çok açık görürüz.
Kafkasya anavatanlarından koparılıp, yüreklerinin bir parçası hep Elbruz Dağının eteklerinde kalan, güzel insanlar diyarı köklü tüm çerkes kardeşlerimizi sürgünün 151. yılında saygıyla selamlıyoruz” şeklinde konuştu.
________________
Halkların Demokatik Partisi (HDP) Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş, Hayat Televizyonu’nda kendisine yöneltilen soruları cevaplandırırken de çerkes soykırımına değinerek şunları söyledi: “çerkes Soykırımı’nın yıl dönümü. çok trajik soykırımlardan birisi. Bütün çerkes halklarının çarlık Rusyası tarafından soykırıma uğramasıdır. Hala çerkes Soykırımı yeryüzünde soykırım olarak tanınmamış soykırımlardan birisi olarak önümüzde duruyor. Bu konuda artan bir bilinç var ama Türkiye’de iktidar bu konuda Rusya üzerinde bir baskı oluşturmadı.
“çerkes halklarının yürüttükleri demokratik mücadelenin yanında olduğumuzu ifade ediyoruz. çerkes halkının kendi anadilini öğrendiği, eğitimini aldığı bir sistemi savunuyoruz. çerkes soykırımı ancak yıldönümünde hatırlanıyor. Türkiye’de çerkesler ‘zenginliğimiz’ olarak ifade ediliyor ama öyle değil. çerkesler, Kürtler, Aleviler bu toprakların gerçeğidirler. Soykırımın tanınması lazım.
ABHAZ-FED Kandıra’da Anma Programı Düzenledi
Abhaz Dernekleri Federasyonu (ABHAZFED) tarafından büyük Kafkas Sürgünü’nün 151. Yılı nedeniyle Kocaeli’nin Kandıra ilçesi, Kefken Babalı sahilinde anma törenleri gerçekleştirdi.
Kafkasyalıların Anadolu’da çıktığı ilk kara parçalarından olan Kandıra Kefken Babalı sahilinde sürgün tarihi olarak bilinen 21 Mayıs 1864’ün 151. Yıl dönümünde anma törenleri gerçekleştirildi. Abhaz Dernekleri Federasyonu’nun gerçekleştirdiği ve Kocaeli Büyükşehir Belediyesi ve Kafkas işadamlarının destek verdiği anma programına Abhazya Cumhuriyeti’nden de Abhazya Başbakan Yardımcısı Şamil Ardzınba, Abhazya Göçmen Bakanı Vadim Haraziya, Abhazya Parlamentosu Milletvekili Tayfun Ardzınba, Abhazya’nın Türkiye Tam Yetkili Temsilcisi İnar Gitsba ve yardımcısı Alyas Asabua, Uluslararası Apsnı Vakfı yöneticileri Gazeteci Yazar Guram Bargandzhia, Abhazya Müftüsü Salih Kurthelia, Dünya Abhaz Abazin Birliği Genel Sekreteri Genady Aklamiya, Abhazya Televizyonu Sahibi Ruslan Bey, Abhazya’dan Demografya yetkilileri ve bürokratlar katıldı. Programa Abhaz asıllı CHP Sakarya Milletvekili Engin özkoç, Abhaz Dernekleri Federasyonu Genel Başkanı Cengiz Koç, federasyon yöneticileri, federasyona bağlı dernek yöneticileri, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Başkan Danışmanı Nermin Tol, Abhaz asıllı işadamı Ruhi Karaalp ve Kafkasyalılar katıldı.
Kafkasyalıların bulunduğu mezarlarda gerçekleşen törenlerde Kuran okundu. Ardından ise Babalı Sahili’nde program gerçekleştirildi. Sürgünün yıldönümünde Abhaz Dernekleri Başkanı Cengiz Koç, sürgünün Kafkas toplumları tarafından ilelebet unutulmayacağını söyledi.
Abhazya Türkiye Tam Yetkili Temsilcisi İnar Gitsba yaptığı konuşmada Türkiye’de yaşayan Abhaz diasporasının sürgünden sonra anavatan ile bağlarını koparmadığını söyledi. CHP Sakarya Milletvekili Cengiz Koç ise yaptığı duygusal konuşmada Kafkasyalılar’ın yaşanan acılarını unutmadıklarını söyledi. Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Başkanı İbrahim Karaosmanoğlu’nun danışmanı Nermin Tol yaptığı konuşmada Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı İbrahim Karaosmanoğlu’nun selamını katılımcılara ileterek, Büyükşehir Belediyesi olarak Kafkasyalıların acılarına ortak olduklarını ifade etti.
Kafkasya’dan sürülenlerin torunları gerçekleşen törenlerde yaşanan acıları anmak için önce Karadeniz’e çelenk ve güller bıraktı. Ardından ise meşalelerle yürüyüşler gerçekleştirildi. Sürgünü anlatan belgesellerin izlendiği programda Abhazya’dan gelen otantik grup, sürgün ağıtları yaktı. Programın son bölümünde her yıl yapılan sürgün ateşi tüm katılımcılar tarafından yakıldı. Yağmurun etkili olduğu programlarda katılım yoğun olurken yağmura rağmen program aksamadan devam etti. Anma etkinlikleri gece yarısına kadar sürdü.
