Kabardey – Balkar Cumhuriyeti’nde, 11 Mayıs 1918’de kurulan Kuzey – Kafkasya (Dağlılar) Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Pşimaho Kotse ve eşi Lutse Misakova’nın mezarlarının anavatanları olan Kabardey – Balkar cumhuriyetine taşınması için sivil bir komitenin oluşturulduğu bildirildi.
Kavkaz Uzel muhabirine açıklamalarda bulunan Kabardey – Balkar Cumhuriyeti İnsan Hakları Derneği Başkanı Valeri Hatajuko, “Biz İnsan Hakları Derneği olarak 25 Aralık 2007 tarihinde Kabardey – Balkar Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Arsen Kanakov’a başvuruda bulunduk. Başvurumuzda 11Mayıs 1918 tarihinde kurulan Kuzey Kafkasya (Dağlılar) Cumhuriyeti Başkanı Pşimaho Kotse ve eşi Lutse Misakova’nın mezarlarının İstanbul Feriköy mezarlığında bulunduğunu, bunların anavatanları olan Kabardey – Balkar Cumhuriyetine taşınmasını talep ettik. Buna benzer bu çerçevede Pşimaho Kotse ve Luse Misakova’nın yakınları da Kabardey- Balkar Cumhurbaşkanı Arsen Kanakov’a başvuruda bulundular” dedi. Kabardey- Balkar yönetiminin, bu girişimlerini olumlu karşıladığını söyleyen Valeri Hatajuko, bununla ilgili çalışmaların başlatıldığını ve mesafe alındığını söyledi. Hatajuko, “Bu tip mezar taşınmaları ile ilgili tecrübeleri göz önüne alarak, sivil toplum kuruluşları, entelektüeller, sanatçılar ve Pşimaho Kotse ile Luse Misakova’nın yakınlarından oluşan bir komite oluşturduk” diyen Hatajuko, söz konusu komitenin Pşimaho Kotse ve eşinin mezarının taşınması ile ilgili işbirliği, her türlü irtibat, yardım ve organizasyonu sağlayarak taşınma projesini nihayetlendireceğini söyledi. Hatajuko, komitenin ilk toplantısını 30 Mayıs 2008 tarihinde saat 15:00’de Kabardey- Balkar İnsan Hakları Derneği Genel Merkezinde yapacağını da sözlerine ekledi.
Hatırlanacağı üzere, Pşimaho Kotse ve eşinin mezarının taşınması ile ilgili daha önceleri Adigey Cumhuriyeti Adige Hase ve çerkes Kongresi ile Rusya Kafkas Halkları Kongresi, Kabardey – Balkar Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Arsen Kanakov’a mezarların taşınması talebiyle başvuruda bulunmuşlardı.
Kavkaz Uzel’e açıklamalarda bulunan Pşimaho Kotse’nin yeğeni olan Ruslan Kotse, Nalçik’te bir spor okulunda Atrenör olarak çalışyor. Ruslan Kotse, Pşimaho Kotse’nin mezarının taşınması projesini desteklediğini belirterek, “Böyle bir projeyi selamlıyorum. Pşimaho Kotse çok büyük bir devlet adamı ve liderdi. Mezarının taşınması projesini tüm akrabaları destekliyor” dedi.
1 Mayıs 1917 tarihinde Vladikafkas’ta ilk Kongresi’ni yapan Kafkas halkaları, bu kongrede Kafkas Dağlı Halkları Birliği’ni kurdu. Pşimaho Kotse Merkez Yönetim Kurulu üyeliğine seçildi. Daha sonra 11 Mayıs 1918 tarihinde bağımsız Kuzey Kafkasya(Dağlılar) Cumhuriyeti Kuruldu. Bu Cumhuriyetin 2. Başkanı Pşimaho Kotse oldu. Bu cumhuriyet Anton Denikin ve kızıl ordu tarafından yıkıldı. Pşimaho Kotse ve arkadaşları Türkiye’ye gittiler. Pşimaho Kotse 8 Ocak 1962 tarihinde İstanbul’da öldü ve devlet töreniyle defnedildi. (KAFKASEVİ)